دانشگاه ایلام مجله پژوهش‌های کارآفرینی 2980-857X 5 1 2026 05 22 Entrepreneurship as an Unbridled Wheel: A Critical Reflection on the Linear and Rhizomatic Implications of Entrepreneurial Experiences کارآفرینی به‌مثابه گردونه بی‌مهار: تأملی انتقادی بر پیامدهای خطی و ریزومی تجارب کارآفرینانه 1 24 733013 10.22034/jer.2025.2075316.1361 FA علی ایار گروه آموزشی علوم اجتماعی، دانشگاه فرهنگیان، تهران. ایران. 0009-0003-5084-0884 Journal Article 2025 10 20 Introduction: Entrepreneurial studies, largely shaped by neoliberal economic discourse, have predominantly adopted a linear analytical lens, focusing on the material and instrumental outcomes of entrepreneurship. Challenging this orthodox view, the present article draws upon critical sociology to advance the foundational premise that entrepreneurship is inherently a transformative and heterogenetic phenomenon, carrying unintended consequences that differentially affect various social groups. To empirically examine this proposition, the study investigates the multifaceted consequences of entrepreneurial experience-specifically, the cooperative water-pumping stations in Dareh Shahr County, Ilam Province, Iran. Methodology: This evaluation research adapts and repurposes the POSTEL framework to systematically assess the consequences of the aforementioned entrepreneurial initiative for its surrounding environment. Data were collected through semi-structured interviews conducted with 22 participants, comprising both key informants and stakeholders, and continued until theoretical saturation was achieved. Findings: Contrary to the conventional linear narrative that reduces entrepreneurial outcomes to profitability and employment generation, the findings reveal a complex constellation of both positive and negative repercussions spanning political, economic, social, environmental, technological, and legal domains. On the positive side, the entrepreneurial experience contributed to income generation, the emergence of ancillary and processing industries, reinforcement of social cohesion, population retention, cultivation of a work ethic, expansion of cultural and artistic activities, mitigation of political dissatisfaction, enhancement of stakeholders' technical competencies, smartification of water resource management, and the financial innovation of defining land as bank collateral for cooperative members, alongside a reduction in environmental pollution. However, a decade of insufficient oversight and governance has simultaneously precipitated adverse outcomes, including growing social inequality, monopolization of water resources, wastage of virtual water, and progressive soil salinization. Conclusion/Implications: By cultivating analytical sensitivity toward the heterogeneous consequences of entrepreneurship, this article demonstrates that entrepreneurial activity is best understood through a rhizomatic lens-capable of producing simultaneous and often contradictory effects on its milieu, ranging from solidarity, demographic stability, and welfare enhancement, to inequality, exploitation, and ecological degradation. In this light, entrepreneurial actions should be conceived not as terminal endpoints, but as multiple, unpredictable, and indeterminate points of departure. The intent here is not to denigrate entrepreneurship, but to advocate for a critical engagement with it-one that envisions a more humane and more equitable entrepreneurial praxis. This entails forging conceptual and practical linkages between entrepreneurship policy, emancipatory politics (to redress inequalities), and life politics (to expand capabilities for a flourishing life for all). Ultimately, the article poses a foundational ethical question: How can entrepreneurship be reconstituted as a thoroughly ethical practice? مقدمه: مطالعات کارآفرینی، متأثر از گزاره‌های اقتصاد نئولیبرال و با اتخاذ رویکردی خطی، بیشتر بر دستاوردهای مادی و ابزاری کارآفرینی متمرکز شده‌اند. مفروضۀ بنیادین این مقاله، متأثر از گزاره‌های نظری جامعه‌شناسی انتقادی، عبارت است از اینکه کارآفرینی پدیده‌ای «دگرزا» با پیامدهای «قصدناشده» است و می‌تواند برای گروه‌های مختلف اثرات متفاوتی داشته باشد. به‌منظور بررسی این مفروضه، پیامدهای تجربۀ کارآفرینانۀ شرکت‌های تعاونی ایستگاه‌های پمپاژ آب در شهرستان دره‌شهر استان ایلام مورد مطالعه قرار گرفته است. روش‌شناسی: پژوهش حاضر از نوع تحقیقات ارزیابی است. به این منظور، با تغییر کاربرد روش پستل، درصدد مطالعۀ پیامدهای تجربۀ کارآفرینی مذکور برای محیط پیرامون برآمده است. بدین منظور ابتدا با استفاده از مصاحبه‌های نیمه ساختاریافته تا نیل به اشباع نظری، با ۲۲ نفر متشکل از خبرگان و ذی‌نفعان مصاحبه شد تا پیامدهای تجربۀ کارآفرینی مورد مطالعه، اکتشاف گرددد. یافته‌ها: تجزیه‌وتحلیل داده‌های تحقیق نشان داد که تجربۀ کارآفرینی مورد مطالعه، برخلاف منطق خطی حاکم بر مطالعات کارآفرینی که تنها بر پیامد سودآوری و اشتغال‌زایی تأکید داشته‌اند، دارای پیامدهای مثبت و منفی در حوزه‌های مختلف سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، زیست‌محیطی، تکنولوژی و حقوقی است. این تجربۀ کارآفرینی با پیامدهای مثبتی همچون ایجاد درآمدزایی، تأسیس صنایع جانبی و تبدیلی، حفظ همبستگی اجتماعی، ماندگاری جمعیت، تقویت روحیۀ سخت‌کوشی، گسترش فعالیت‌های فرهنگی و هنری، کاهش نارضایتی سیاسی، ارتقای مهارت فنی ذی‌نفعان، هوشمند سازی مدیریت آب، تعریف زمین به‌عنوان آورده بانکی برای اعضای تعاونی‌ها و کاهش آلودگی محیط‌زیستی همراه بوده است. با این حال، فقدان نظارت و مدیریت در دهۀ گذشته سبب بروز پیامدهای نامطلوبی همچون نابرابری اجتماعی، انحصاری شدن آب، هدر رفت آب مجازی و شور شدن اراضی گردیده است. نتیجه‌گیری / دستاوردها: این مطالعه با ایجاد حساسیت نسبت به پیامدهای کارآفرینی نشان داده است که کارآفرینی به‌مثابۀ امری «ریزومی» قابل توضیح است؛ زیرا به‌صورت هم‌زمان می‌تواند اثرات مطلوب و نامطلوب بر ابعاد مختلف محیط پیرامون خود داشته باشد؛ از افزایش همبستگی، ماندگاری جمعیت و رفاه گرفته تا ایجاد نابرابری، استثمار و آلودگی‌های محیط‌زیستی. به‌عبارتی دیگر، کنش‌های کارآفرینانه به‌جای آنکه نقطه پایان تلقی شوند، باید نقطه آغازهای متکثر، پیش‌بینی نشده و نامشخص محسوب شوند. هدف این مقاله تخطئه کارآفرینی نیست؛ بلکه طرح مواجهۀ انتقادی با کارآفرینی به‌منظور نوید تحقق صورتی «انسانی‌تر» و «عادلانه‌تر» از کارآفرینی و همچنین طرح پیوند «سیاست کارآفرینی» با «سیاست رهایی‌بخش» در جهت رفع نابرابری و «سیاست زندگی» است؛ یعنی تلاش برای توسعۀ امکانات برخورداری و زندگی رضایت‌بخش برای همگان و در نهایت طرح این پرسش که چگونه می‌توان کارآفرینی را به عملی «اخلاقی» مبدل ساخت؟

https://jer.ilam.ac.ir/article_733013_12d859728b8e86342940770e6dea1627.pdf

دانشگاه ایلام مجله پژوهش‌های کارآفرینی 2980-857X 5 1 2026 05 22 Identifying Factors Influencing the Participation of Individual and Institutional Investors in Business Crowdfunding Campaigns شناسایی عوامل مؤثر بر مشارکت سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی در طرح‌های تأمین مالی جمعی کسب‌وکار 25 44 722186 10.22034/jer.2025.2034946.1152 FA حامد باشکوه اجیرلو گروه مدیریت مالی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران. 0009-0009-0961-925X محمد سلگی گروه مدیریت مالی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران. 0000-0002-8635-631X Journal Article 2024 07 23 Introduction: Securing adequate financial resources remains one of the most critical challenges confronting start-up ventures. Crowdfunding has emerged as a novel entrepreneurial financing mechanism, the success of which is contingent upon the interplay of investor behavior, platform characteristics, and project owners' attributes. This study aims to identify and prioritize the factors influencing the participation of both individual (retail) and institutional investors in crowdfunding campaigns. Methodology: A mixed-methods approach (qualitative-quantitative) was employed to identify the influencing factors. In the qualitative phase, initial factors were extracted through a comprehensive review of theoretical literature and prior research, followed by semi-structured interviews with domain experts. Subsequently, in the quantitative phase, the finalized factors were identified and ranked using a fuzzy Delphi technique administered via a survey strategy. Findings: The analysis revealed 22 basic themes, which were organized into five overarching organizing themes: entrepreneurial characteristics, project characteristics, crowdfunding platform characteristics, investor characteristics, and the macroeconomic environment. These were identified as the primary influencing factors. Ultimately, 21 themes were validated for individual investors, while 18 themes were confirmed for institutional investors. The findings further indicated that project profitability, risk tolerance, and political conditions constitute the most salient factors affecting individual investor participation. In contrast, parallel market returns, inflation, project risk, and collateral requirements emerged as the predominant determinants of institutional investor engagement. Conclusion / Implications: This research offers actionable insights for crowdfunding platform managers seeking to enhance the likelihood of campaign success. Given that geographic location does not significantly influence investor participation, platforms can effectively source projects from across the country and mobilize both individual and institutional capital. Moreover, the findings underscore that platform managers should tailor their negotiation strategies accordingly: when engaging with institutional investors, emphasis should be placed on collateral structures, parallel market returns vis-à-vis project profitability, and project risk assessments. Conversely, when negotiating with individual investors, managers should prioritize project profitability, investors' risk tolerance, and comparative returns from alternative investment channels. By adopting such differentiated strategies, crowdfunding platforms can substantially improve their prospects for successful capital mobilization. مقدمه: یکی از مهم‌ترین چالش‌های کسب‌وکارهای نوپا، تأمین منابع مالی است. تأمین مالی جمعی به‌عنوان یکی از روش‌های نوین تأمین مالی کارآفرینانه، موفقیت خود را مرهون تعامل سه‌گانه‌ی سرمایه‌گذاران، سکوی تأمین مالی جمعی و صاحبان طرح می‌داند. بر این اساس، پژوهش حاضر با هدف شناسایی و بررسی عوامل مؤثر بر مشارکت سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی در طرح‌های تأمین مالی جمعی انجام شده است. روش‌شناسی: برای شناسایی عوامل اثرگذار، از رویکرد ترکیبی (کیفی-کمی) بهره گرفته شد. بر این اساس، در بخش کیفی ابتدا با مطالعۀ ادبیات نظری و پیشینۀ پژوهش و سپس مصاحبه با خبرگان، عوامل اولیه شناسایی شدند. در بخش کمی نیز با استفاده از راهبرد پیمایشی از نوع دلفی فازی، عوامل اثرگذار نهایی شناسایی و رتبه‌بندی گردیدند. یافته‌ها: نتایج، ۲۲ مضمون پایه را در قالب پنج مضمون سازمان دهنده شامل ویژگی کارآفرین، ویژگی طرح، ویژگی سکوی تأمین مالی جمعی، ویژگی سرمایه‌گذاران و محیط کلان اقتصادی، به‌عنوان عوامل اثرگذار اولیه معرفی می‌کند. در نهایت، ۲۱ مضمون برای سرمایه‌گذاران حقیقی و ۱۸ مضمون برای سرمایه‌گذاران حقوقی تأیید شد. همچنین نتایج نشان داد که سود طرح، ریسک‌پذیری و اوضاع سیاسی از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر مشارکت سرمایه‌گذاران حقیقی و بازدهی بازارهای موازی، تورم، ریسک طرح و تضامین از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر مشارکت سرمایه‌گذاران حقوقی هستند. نتیجه‌گیری / دستاوردها: این پژوهش می‌تواند حاوی پیشنهادهای کاربردی برای مدیران سکوهای تأمین مالی جمعی در جهت افزایش احتمال موفقیت طرح‌های تأمین مالی جمعی باشد. از آنجا که عامل جغرافیا بر مشارکت سرمایه‌گذاران در طرح‌های تأمین مالی جمعی تأثیری ندارد، سکوها می‌توانند از نقاط مختلف کشور، طرح‌ها را با کمک سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی تأمین مالی کنند. افزون بر موارد گفته شده، با توجه به اینکه عوامل تضامین، بازدهی بازارهای موازی، ریسک طرح و تورم از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر مشارکت سرمایه‌گذاران حقوقی و عوامل سود طرح، ریسک‌پذیری، اوضاع سیاسی، بازدهی بازارهای موازی و تورم مؤثرترین عوامل تأثیرگذار بر مشارکت سرمایه‌گذاران حقیقی در طرح‌های تأمین مالی جمعی هستند، مدیران سکوهای تأمین مالی جمعی می‌توانند در مذاکره‌های خود با اشخاص حقیقی و حقوقی برای سرمایه‌گذاری، این موارد را مد نظر قرار دهند تا مذاکرات به مشارکت سرمایه‌گذاران در طرح‌های تأمین مالی جمعی بینجامد؛ بنابراین، در مذاکرات سکوهای تأمین مالی جمعی با اشخاص حقوقی باید بیشتر به نوع ضمانت، بازدهی بازارهای موازی و مقایسۀ آن با سود طرح و ریسک‌های طرح پرداخته شود. در مقابل، در مذاکره با اشخاص حقیقی، مدیران سکوها باید توجه خود را بیشتر بر میزان سود طرح، ریسک‌پذیری آنان و بازدهی بازارهای موازی معطوف سازند تا از این طریق بتوانند موفقیت سکو را در تأمین مالی موفق طرح‌ها رقم بزنند.

https://jer.ilam.ac.ir/article_722186_9b3e5f7d28999a18deb42dddf4029b49.pdf

دانشگاه ایلام مجله پژوهش‌های کارآفرینی 2980-857X 5 1 2026 05 22 Circularizing the Industrial Innovation Process within the Circular Economy: An Entrepreneurship and Sustainable Development Perspective چرخشی‌سازی فرآیند نوآوری صنعتی در بستر اقتصاد چرخشی با رویکرد کارآفرینی و توسعه پایدار 45 68 728522 10.22034/jer.2025.2028167.1112 FA حمید رضا خدمتگزار گروه مدیریت تکنولوژی ، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. 0009-0008-2040-9723 تقی ترابی گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. 0009-0009-3137-6119 عباس خمسه گروه مدیریت صنعتی ، دانشکده مدیریت، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران. 0000-0002-1263-919X Journal Article 2024 05 05 Introduction: Industrial innovation constitutes a cornerstone of entrepreneurship, economic growth, and the transition toward sustainable development, fostering long-term socioeconomic prosperity. This evolutionary trajectory has given rise to novel conceptual frameworks that reshape both entrepreneurial promotion and economic systems. Amidst growing imperatives such as sustainable development, environmental stewardship, and the proliferation of new business models, industrial innovation has undergone a profound transformation, acquiring characteristics markedly distinct from its traditional conceptualizations. A direct and reciprocal relationship thus exists among the circular economy, innovation, and industrial economic growth. The circular economy is increasingly recognized as the future trajectory of the global economy, as the rising share of industrial and innovative products-pursued with sustainability objectives-has elevated this strategic paradigm to a position of prominence within economic systems. The imperative to innovate-transforming nascent ideas into novel economic solutions, products, processes, and services-is critical for achieving sustainability and securing competitive advantage for firms. Accordingly, the present study aims to identify a comprehensive framework for the industrial innovation process through the lens of circular economy principles. It is posited that when properly understood, designed, and implemented, such a process can contribute to societal sustainability by unlocking entrepreneurial opportunities and engendering new forms of value creation. Methodology: This study employed Sandelowski and Barroso's qualitative meta-synthesis approach. The process commenced with a systematic review of 270 initial articles, from which 66 studies meeting the inclusion criteria-namely, publications addressing the industrial innovation process and circular economy strategies between 2010 and 2024-were selected for final analysis. The reliability of the extracted findings was assessed using Cohen's kappa coefficient (κ = 0.751), indicating an acceptable level of inter-coder agreement. To validate the proposed model and enhance its credibility, the findings were subjected to expert review and iterative refinement, ensuring confirmability and trustworthiness. Findings: The meta-synthesis yielded 53 constituent components, organized into five overarching dimensions within the industrial innovation process informed by circular economy strategies. These dimensions encompass: (1) technological, digital, and other intelligent transformations; (2) developmental objectives aligned with business models fostering innovation, entrepreneurship, and sustainable value creation; (3) examination of macro- and micro-environmental factors alongside other contextual requirements; (4) application of organizational, systemic, and industrial competencies in entrepreneurship and innovation; and (5) integration of environmental strategies and outcomes within innovation, entrepreneurship, and value creation processes. Conclusion / Implications: The industrial innovation framework developed in this research advocates for balanced value creation across the innovation ecosystem-spanning economic systems as well as entrepreneurial, social, and environmental domains. The findings offer a foundational basis for operationalizing circular economy strategies in alignment with industrial innovation processes. By elucidating the key components and influential factors, this study provides actionable insights for industrial organizations seeking to cultivate innovative opportunities and promote entrepreneurship in pursuit of sustainable development. مقدمه: نوآوری صنعتی یکی از موضوعات اساسی در کارآفرینی، رشد اقتصادی و حرکت به سمت توسعه و پایداری است که به توسعۀ اقتصادی و اجتماعی بلندمدت منجر می‌شود. این تحول، مفاهیم نوینی را در ترویج کارآفرینی و سیستم‌های اقتصادی پدید آورده است. با افزایش تکانه‌ها و دغدغه‌هایی نظیر توسعه پایدار، مسائل محیط‌زیستی و توسعۀ کسب‌وکارهای نوین، نوآوری صنعتی رنگ و بویی متفاوت با آنچه پیش از این شناخته شده، پیدا کرده است؛ بنابراین، رابطۀ مستقیمی بین اقتصاد چرخشی، نوآوری و رشد اقتصادی صنایع وجود دارد. اقتصاد چرخشی، آیندۀ اقتصاد جهان است؛ زیرا افزایش سهم محصولات صنعتی و نوآورانه با هدف توسعه پایدار، این استراتژی را بیش از پیش در سیستم‌های اقتصادی مورد توجه قرار داده است. ضرورت نوآوری و تبدیل ایده‌های جدید به راه‌حل‌های اقتصادی نوین، محصولات، فرآیندها و خدمات جدید با هدف پایداری و ایجاد مزیت‌های رقابتی برای شرکت‌ها بسیار مهم بوده است؛ بنابراین، شناسایی یک فرآیند جامع در زمینۀ نوآوری صنعتی با رویکرد اقتصاد چرخشی از اهداف تحقیق جاری است. اگر این فرآیند به‌درستی درک، طراحی و اجرا شود، می‌تواند از طریق فرصت‌های کارآفرینی به پایداری جوامع کمک کرده و اشکال جدیدی از ارزش را با این رویکرد ترویج و رمزگشایی کند. روش‌شناسی: در این تحقیق، از رویکرد کیفی فراترکیب سندلوسکی و بارسو استفاده شده است. فرآیند با بررسی نظام‌مند ۲۷۰ مقالۀ اولیه آغاز و در نهایت، ۶۶ مقالۀ مرتبط با هدف پژوهش انتخاب گردید. معیارهای ورود شامل مقالات منتشر شده در حوزۀ فرآیند نوآوری صنعتی و استراتژی‌های اقتصاد چرخشی در فاصلۀ زمانی سال‌های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۴ بود. برای ارزیابی پایایی یافته‌ها از ضریب کاپا (۷۵۱/۰) استفاده شد که نشان از پایایی قابل‌قبول دارد. برای اعتبارسنجی الگوی پیشنهادی و افزایش مقبولیت، از روش‌های بازنگری توسط خبرگان این حوزه بهره گرفته شده است. همچنین، نتایج به‌دست آمده از سوی خبرگان تأیید و بازبینی شده است. یافته‌ها: بر اساس یافته‌های حاصل از فراترکیب، ۵۳ مؤلفه در قالب پنج بُعد اصلی در فرآیند نوآوری صنعتی بر اساس استراتژی‌های اقتصاد چرخشی شناسایی شده است. این ابعاد عبارتند از: ۱) تحولات فناورانه، دیجیتال و سایر هوشمندی‌ها؛ ۲) اهداف توسعه با مدل‌های کسب‌وکار در راستای نوآوری، کارآفرینی و ارزش‌آفرینی پایدار؛ ۳) بررسی عوامل محیطی کلان و خرد و سایر الزامات؛ ۴) اعمال شایستگی‌های سازمانی و سیستمی، صنعتی در کارآفرینی و نوآوری و ۵) توجه به راهبردها و نتایج محیط‌زیستی در نوآوری، کارآفرینی و ارزش‌آفرینی. نتیجه‌گیری / دستاوردها: فرآیند نوآوری صنعتی حاصل از این تحقیق، خلق ارزش متوازن در اکوسیستم نوآوری را هم در سیستم‌های اقتصادی و هم در حوزه‌های کارآفرینی، اجتماعی و محیط‌زیستی مد نظر قرار می‌دهد. نتایج این پژوهش می‌تواند مبنایی برای عملیاتی سازی استراتژی‌های اقتصاد چرخشی همسو با فرآیند نوآوری صنعتی باشد تا با پیشنهادها و شناسایی اجزا و عوامل مؤثر در ترسیم فرآیند نوآوری صنعتی، منجر به ایجاد فرصت‌های نوآورانه و ترویج کارآفرینی با هدف توسعه پایدار در سازمان‌های صنعتی گردد.

https://jer.ilam.ac.ir/article_728522_2ceb95597b7ca7fd89a6e7921fc97b93.pdf

دانشگاه ایلام مجله پژوهش‌های کارآفرینی 2980-857X 5 1 2026 05 22 A Qualitative Assessment of the Entrepreneurial Ecosystem at the Mehran Border Terminal: A Phenomenological Study ارزیابی کیفی وضعیت زیست‌بوم کارآفرینانه در پایانه مرزی مهران: مطالعه‌ای پدیدارشناسانه 69 94 735995 10.22034/jer.2026.2087432.1408 FA همایون مرادنژادی گروه کارآفرینی و توسعه روستایی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران. 0000-0001-9182-0693 حسین مهدی زاده گروه کارآفرینی و توسعه روستایی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران. 0000-0001-9182-0693 حشمت اله عسگری گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران. 0000-0002-9944-4044 مرجان واحدی گروه ترویج و آموزش کشاورزی، واحد ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران. 0000-0002-5266-3872 Journal Article 2026 02 01 Introduction: Border regions play a vital role in foreign trade and foreign exchange generation, holding particular significance for regional and national economic prosperity. By linking the economies of neighboring countries and providing livelihoods for local households, these regions facilitate international economic and social interactions as well as sustainable welfare and security. Borders, once regarded as obstacles, have now been transformed into economic opportunities through globalization. Border markets, as an effective strategy, not only facilitate exports but also contribute to job creation and income growth. The sustainable development of these regions requires attention to security, political, economic, social, and cultural dimensions. Entrepreneurship, as a driver of economic growth, demands a supportive environment—an environment that the "entrepreneurial ecosystem" approach defines as a dynamic constellation of actors, institutions, policies, and markets. Given the trade potential of Ilam Province and the Mehran international border, alongside the challenges of unemployment and deprivation, a deep understanding of the current state of the entrepreneurial ecosystem at this border terminal is essential. Accordingly, this study, employing a phenomenological method, aims to qualitatively evaluate this ecosystem from the stakeholders' perspective in order to identify its dimensions, challenges, and opportunities, thereby providing a basis for informed policymaking. Methodology: This research was conducted using a qualitative approach with an applied purpose, employing a descriptive-analytical design. Data were collected through semi-structured interviews and focus group discussions with 13 experts and economic actors at the Mehran border terminal. Purposive sampling was initially employed, followed by network and theoretical sampling until theoretical saturation was reached. Data analysis involved open, axial, and selective coding. The trustworthiness of the findings was ensured through member checking, multi-researcher involvement, self-reflexivity, and the provision of thick descriptions of the research process. These strategies contributed to the credibility, confirmability, and transferability of the results. Findings: The entrepreneurial ecosystem of the Mehran border terminal faces significant challenges in work culture, institutional synergy, physical and digital infrastructure, and governance. Furthermore, human and financial capital suffer from deficiencies in training, access to financial resources, and competitiveness. Innovation, in both economic and institutional dimensions, has also been neglected, and security remains a persistent concern. Despite geographical and human potential, overcoming these structural, cultural, and economic obstacles requires fundamental reforms in governance, targeted investment, and the establishment of robust linkages between innovation, capital, and academic institutions in order to transform Mehran into a border entrepreneurship hub. Conclusion / Implications: This phenomenological study has examined the entrepreneurial ecosystem of the Mehran border terminal across eight core categories, characterizing it as a complex and multidimensional phenomenon that demands simultaneous attention to institutional, cultural, infrastructural, human, financial, innovative, and security-related aspects. The findings highlight the decisive impact of work and hospitality culture, severe weakness in institutional synergy, deficiencies in physical and digital infrastructure, unstable and security-oriented governance, shortcomings in human capital training and job security, difficult access to financial capital, and the confinement of innovation primarily to the discursive level. This research underscores that sustainable border development necessitates strengthening security, reforming governance, developing smart infrastructure, empowering human capital, and institutionalizing innovation through the interaction of economic actors. مقدمه: مناطق مرزی به دلیل نقش حیاتی در تجارت خارجی و ارزآوری، برای شکوفایی اقتصادی منطقه‌ای و ملی اهمیت ویژه‌ای دارند. این مناطق با پیوند اقتصاد کشورهای همسایه و تأمین معیشت خانوارهای محلی، زمینه‌ساز تعاملات اقتصادی، رفاه و امنیت پایدار می‌شوند. مرزها که زمانی مانع بودند، امروزه با جهانی‌شدن به فرصت‌های اقتصادی تبدیل شده‌اند. توسعه پایدار این مناطق نیازمند توجه به ابعاد امنیتی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. کارآفرینی به‌عنوان موتور رشد اقتصادی، به محیطی حمایتی نیاز دارد و رویکرد «اکوسیستم کارآفرینی» این محیط را مجموعه‌ای پویا از بازیگران، نهادها، سیاست‌ها و بازارها تعریف می‌کند. با توجه به ظرفیت‌های استان ایلام و مرز مهران در تجارت و نیز چالش‌های بیکاری و محرومیت، درک وضعیت کنونی اکوسیستم کارآفرینی این پایانه ضروری است؛ از این‌رو، پژوهش حاضر با روش پدیدارشناسی به ارزیابی کیفی زیست‌بوم مهران از منظر ذی‌نفعان می‌پردازد تا مبنایی برای سیاست‌گذاری آگاهانه فراهم آورد. روش‌شناسی: این پژوهش با رویکرد کیفی و هدف کاربردی، به شیوۀ توصیفی-تحلیلی انجام شده است. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته و گروه‌های بحث متمرکز با ۱۳ نفر از خبرگان و فعالان اقتصادی پایانه مرزی مهران جمع‌آوری گردید. نمونه‌گیری ابتدا هدفمند بود و سپس با روش‌های شبکه‌ای و نظری تا حصول اشباع نظری ادامه یافت. تحلیل داده‌ها شامل کدگذاری باز، محوری و انتخابی بود. اعتبار یافته‌ها از طریق بازبینی توسط مشارکت‌کنندگان، مشارکت چند پژوهشگر، خودبازبینی و ارائه توصیفات دقیق از تحقیق تضمین شد. این روش‌ها به اعتبارسنجی، تأییدپذیری و انتقال‌پذیری نتایج کمک کرده‌اند. یافته‌ها: زیست‌بوم کارآفرینانۀ پایانه مرزی مهران با چالش‌های جدی در فرهنگ کار، هم‌افزایی نهادی، زیرساخت‌های فیزیکی و دیجیتال و حکمرانی مواجه است. همچنین، سرمایه‌های انسانی و مالی از کمبودهایی در آموزش، دسترسی به منابع مالی و رقابت‌پذیری رنج می‌برند. نوآوری در ابعاد اقتصادی و نهادی نیز مغفول مانده و امنیت به‌عنوان دغدغه‌ای مداوم مطرح است. با وجود پتانسیل‌های جغرافیایی و انسانی، غلبه بر این موانع ساختاری، فرهنگی و اقتصادی مستلزم اصلاحات اساسی در حکمرانی، سرمایه‌گذاری هدفمند و ایجاد پیوند قوی میان نوآوری، سرمایه و نهادهای علمی برای تبدیل مهران به قطب کارآفرینی مرزی است. نتیجه‌گیری / دستاوردها: این پژوهش پدیدارشناختی، زیست‌بوم کارآفرینانۀ پایانه مرزی مهران را در هشت مقولۀ اصلی بررسی کرده و آن را پدیده‌ای پیچیده و چندبُعدی معرفی می‌کند که نیازمند توجه همزمان به تمامی ابعاد نهادی، فرهنگی، زیرساختی، انسانی، مالی، نوآورانه و امنیتی است. یافته‌ها نشان‌دهندۀ تأثیر تعیین‌کنندۀ فرهنگ کار و میزبانی، ضعف شدید هم‌افزایی نهادی، کمبودهای زیرساختی فیزیکی و دیجیتال، حکمرانی ناپایدار و امنیتی-محور، ضعف آموزش و امنیت شغلی نیروی انسانی، دسترسی دشوار به سرمایۀ مالی و نوآوری در سطح گفتمان است. این پژوهش تأکید دارد که توسعۀ پایدار مرزی مستلزم تقویت امنیت، اصلاح حکمرانی، توسعۀ زیرساخت‌های هوشمند، توانمندسازی نیروی انسانی و نهادینه‌سازی نوآوری در تعامل فعالان اقتصادی است.

https://jer.ilam.ac.ir/article_735995_b87ab5737533e7b1d372dbd7b598d031.pdf

دانشگاه ایلام مجله پژوهش‌های کارآفرینی 2980-857X 5 1 2026 05 22 Developing a Model for the Social Entrepreneurship Ecosystem in Tehran ارائه الگویی برای اکوسیستم کارآفرینی اجتماعی در شهر تهران 95 110 721270 10.22034/jer.2025.2040881.1187 FA میترا اسدی گروه مدیریت کارآفرینی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. 0000-0003-3583-8228 نصرت‌اله شادنوش گروه مدیریت صنعتی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. 0000-0002-8999-8852 طهمورث سهرابی گروه مدیریت صنعتی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. 0000-0001-5127-1132 Journal Article 2024 09 11 Introduction: The social entrepreneurship ecosystem offers a novel approach to facilitating contemporary businesses and addressing the needs of target communities. However, research indicates that the majority of entrepreneurial initiatives fall short of achieving their intended objectives. This failure is largely attributable to their origin in the needs, capacities, and aspirations of specific individuals, groups, or organizations, without a comprehensive understanding of broader societal conditions. Such shortcomings stem from a lack of coordination among diverse initiatives, the absence of an ecosystemic structure and network-based connectivity, and insufficient logical integration between entrepreneurial hubs and the community at large. In response to these challenges, this study seeks to design a model for the social entrepreneurship ecosystem in Tehran. Methodology: The present research adopts a mixed-methods approach (qualitative-quantitative). In the qualitative phase, 15 entrepreneurship specialists and experienced practitioners were selected through snowball sampling. Over three rounds of a fuzzy Delphi process, key components were identified from theoretical foundations and prior literature, culminating in expert consensus. In the first quantitative phase, fuzzy cognitive mapping was employed to delineate the causal relationships among various research elements. In the second quantitative phase, data were collected via 384 questionnaires distributed to citizens visiting neighborhood community centers across all 22 districts of Tehran, using convenience sampling. Questionnaire validity was assessed through confirmatory factor analysis employing structural equation modeling (SEM) using SmartPLS 3 software. Reliability was confirmed via Cronbach's alpha coefficient. Findings: The results indicated that economic sustainability, social sustainability, and service quality exerted the greatest influence, while service quality, environmental sustainability, and social sustainability were the most significantly impacted dimensions. Furthermore, service quality and social sustainability demonstrated the highest centrality indices. The findings also confirmed that the proposed social entrepreneurship ecosystem model exhibits a strong goodness-of-fit. Within this ecosystemic framework, it is possible to enhance citizen satisfaction, trust, and cooperation, ultimately fostering economic, social, cultural, and environmental sustainability. Conclusion / Implications: The findings suggest that addressing fundamental societal needs-alongside achieving social, cultural, environmental, economic, and service sustainability-is attainable through a well-designed social entrepreneurship ecosystem. Entrepreneurial success is assured when the target community's needs are effectively met, thereby securing their satisfaction, trust, and active cooperation. Accordingly, it is recommended that comprehensive studies be conducted to identify social and economic needs, particularly in vulnerable communities or areas with high potential for social entrepreneurship in Tehran-such as environmental conservation, education, healthcare, and social services. The establishment of innovation centers and accelerators specifically dedicated to social entrepreneurship is advised, offering consulting services, training programs, and specialized workshops to enhance entrepreneurial, managerial, and marketing competencies. Moreover, strengthening local networks to connect social entrepreneurs with one another and with supportive organizations is essential for fostering a resilient and sustainable ecosystem. مقدمه: اکوسیستم کارآفرینی اجتماعی رویکردی نوین برای تسهیل کسب‌وکارهای امروزی و رفع نیازهای جامعۀ هدف آن است. متأسفانه پژوهش‌ها نشان می‌دهند که اکثر اقدامات کارآفرینی موفق به تحقق اهداف مورد انتظار خود نمی‌شوند؛ زیرا برآمده از نیاز، توان و خواست فرد، گروه یا سازمانی خاص هستند که مبتنی بر نگاهی جامع از اوضاع اجتماع نیست. این امر از عدم هماهنگی بین اقدامات مختلف، نداشتن ساختار اکوسیستمی و ارتباط شبکه‌ای و عدم انسجام و ارتباط منطقی بین مراکز کارآفرین و جامعه نشأت می‌گیرد؛ بنابراین، این پژوهش درصدد طراحی الگوی اکوسیستم کارآفرینی اجتماعی در شهر تهران است. روش‌شناسی: پژوهش حاضر در زمرۀ تحقیقات ترکیبی (کیفی و کمی) به شمار می‌آید. در بخش کیفی، ۱۵ نفر از متخصصان کارآفرینی یا خبرگان با سابقه در زمینۀ کارآفرینی به‌روش گلولۀ برفی انتخاب شدند و طی سه مرحلۀ دلفی فازی، به شناسایی مؤلفه‌ها از مبانی نظری و پیشینه‌ها پرداخته و اجماع نظر حاصل شد. در بخش اول کمی، با کمک روش نقشۀ شناخت فازی، روابط علت و معلولی بین عناصر مختلف پژوهش مشخص شد. سپس در بخش دوم کمی پژوهش، از شهروندان مراجعه‌کننده به سراهای محلات ۲۲ گانۀ شهر تهران به‌صورت در دسترس، تعداد ۳۸۴ پرسشنامه جمع‌آوری شد. روایی پرسشنامه با کمک تحلیل عاملی تأییدی و مدل‌سازی معادلات ساختاری (SEM) و نرم‌افزار SmartPLS3 ارزیابی شد. همچنین پایایی توسط آزمون آلفای کرونباخ مورد تأیید قرار گرفت. یافته‌ها: نتایج نشان داد که پایداری اقتصادی، پایداری اجتماعی و کیفیت خدمات بیشترین تأثیرگذاری را دارند، در حالی‌که کیفیت خدمات، پایداری محیطی و پایداری اجتماعی بیشترین تأثیرپذیری را نشان دادند. همچنین، کیفیت خدمات و پایداری اجتماعی بالاترین شاخص محوریت را دارند. یافته‌ها نشان داد که الگوی اکوسیستم کارآفرینی اجتماعی دارای برازش قوی است؛ بنابراین، در قالب یک اکوسیستم کارآفرینی اجتماعی می‌توان رضایت، اعتماد و همکاری شهروند و پایداری‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و محیطی را افزایش داد. نتیجه‌گیری/ دستاوردها: با توجه به نتایج پژوهش می‌توان گفت که تحقق نیازهای اساسی اجتماع، پایداری‌های اجتماعی، فرهنگی، محیطی، اقتصادی و خدمات از اکوسیستم کارآفرینی اجتماعی قابل‌دستیابی است. زمانی می‌توان از تحقق هدف پس از اقدام به کارآفرینی اطمینان حاصل کرد که موفق به رفع نیاز جامعۀ هدف شده و رضایت، اعتماد و همکاری افراد این جامعه را کسب کرده باشد؛ بنابراین پیشنهاد می‌شود مطالعات جامع برای شناسایی نیازهای اجتماعی و اقتصادی، به‌ویژه در جوامع آسیب‌پذیر یا دارای پتانسیل بالا برای کارآفرینی اجتماعی در تهران، مانند محیط‌زیست، آموزش، سلامت و خدمات اجتماعی صورت گیرد. مراکز نوآوری و شتاب‌دهنده‌های مختص کارآفرینی اجتماعی برای ارائه مشاوره، آموزش و برگزاری دوره‌های آموزشی و کارگاه‌های تخصصی برای ارتقای مهارت‌های کارآفرینی، مدیریت و بازاریابی برای کارآفرینان اجتماعی ایجاد گردد و همچنین تقویت شبکه‌های محلی که کارآفرینان اجتماعی را با یکدیگر و با سازمان‌های حمایتی مرتبط می‌کند، شکل گیرد.

https://jer.ilam.ac.ir/article_721270_5f3799ef332f16c896580671aca8a80a.pdf

دانشگاه ایلام مجله پژوهش‌های کارآفرینی 2980-857X 5 1 2026 05 22 Developing a Model for the Development of Home-Based Businesses in Ilam Province ارائه مدل توسعه کسب‌وکارهای خانگی استان ایلام 111 131 725010 10.22034/jer.2025.2050937.1251 FA ایوب پژوهان گروه مدیریت دولتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. 0000-0002-7567-1648 معصومه آینه گروه مدیریت و کارآفرینی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران. 0000-0002-6380-8790 یاسر بشارتی گروه مدیریت بازرگانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. 0009-0005-7159-6627 Journal Article 2025 01 28 Introduction: The home-based business ecosystem encompasses a constellation of factors and conditions that facilitate the growth and development of small-scale and home-based enterprises. This ecosystem comprises financial resources, technological infrastructure, communication networks, and both social and governmental support mechanisms. Given the growing inclination toward entrepreneurship and financial independence, home-based businesses have emerged as an increasingly attractive option within the labor market. These ventures not only contribute to employment generation but also foster economic diversification and the reinforcement of local communities. Nevertheless, challenges such as market competition, access to distribution channels, and resource management persist within this ecosystem, necessitating deliberate attention and strategic planning. The present study was conducted with the objective of developing a model for the development of home-based businesses in Ilam Province, Iran. Methodology: This research is applied in terms of purpose and adopts a qualitative approach grounded in the methodology of data-based theory (grounded theory). Data were collected through semi-structured, in-depth interviews with 18 experts comprising the study population-namely, entrepreneurs engaged in home-based businesses-using non-probability, purposive sampling until theoretical saturation was achieved. The data were analyzed through open, axial, and selective coding processes, following the systematic design of Strauss and Corbin, facilitated by MAXQDA software. To ensure the validity and reliability of the interview protocol, the member-checking method and intra-subject agreement procedures were employed. Findings: The analysis identified the following causal factors: essential characteristics and skills, individual factors, social beliefs and attitudes toward home-based businesses, and personality traits. Intervening conditions encompassed government legal protections, governmental intervention, and extant laws and regulations. Contextual conditions included environmental factors, economic conditions, infrastructure, economic fluctuations, and social changes. Strategies identified comprised: developing communication networks and joint ventures, implementing marketing mix strategies, recognizing and responding to community needs in home-based products, fostering a competitive environment among home-based businesses, and leveraging information and communication technologies alongside digital marketing. The resulting outcomes included unemployment reduction, economic development, economic and environmental improvements, enhanced competitiveness of home-based enterprises, and the strengthening of local economies and sustainable development. Conclusion/ Implications: The findings demonstrate that home-based businesses can serve as an effective instrument for reducing unemployment and enhancing quality of life. Consequently, due attention to influential components and appropriate policymaking can significantly contribute to the sustainable development of this ecosystem. In today's rapidly evolving economic and social landscape, home-based enterprises not only generate employment opportunities but also reinforce local economic resilience and sustainable development. This entrepreneurial ecosystem provides a platform wherein individuals can leverage their skills and interests to create added value, thereby opening new realms of possibility for themselves and their communities. مقدمه: زیست‌بوم کسب‌وکارهای خانگی به مجموعه‌ای از عوامل و شرایطی اطلاق می‌شود که به رشد و توسعۀ کسب‌وکارهای کوچک و خانگی کمک می‌کند. این زیست‌بوم شامل منابع مالی، زیرساخت‌های فناوری، شبکه‌های ارتباطی و حمایت‌های اجتماعی و دولتی است. با توجه به افزایش تمایل افراد به کارآفرینی و استقلال مالی، کسب‌وکارهای خانگی به‌عنوان گزینه‌ای جذاب در بازار کار مطرح شده‌اند. این کسب‌وکارها نه‌تنها به ایجاد اشتغال کمک می‌کنند، بلکه می‌توانند به تنوع اقتصادی و تقویت جوامع محلی نیز منجر شوند. از طرفی، چالش‌هایی مانند رقابت، دسترسی به بازار و مدیریت منابع نیز در این زیست‌بوم وجود دارد که نیاز به توجه و برنامه‌ریزی مناسب دارد. در این راستا، پژوهش حاضر با هدف ارائه مدل توسعۀ کسب‌وکارهای خانگی استان ایلام انجام شد. روش‌شناسی: پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از لحاظ رویکرد، کیفی و مبتنی بر روش نظریۀ داده‌بنیاد است. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه ساختاریافته و عمیق با ۱۸ نفر از خبرگان شامل کارآفرینان کسب‌وکارهای خانگی، به‌روش نمونه‌گیری غیراحتمالی و هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری گردآوری شدند. داده‌ها از طریق فرآیند کدگذاری باز، محوری و انتخابی و مبتنی بر طرح نظام‌مند اشتراوس و کوربین و با استفاده از نرم‌افزار (MAXQDA) تحلیل شدند. به‌منظور اطمینان از روایی و پایایی سؤالات مصاحبه، از روش تطبیق اعضا و روش توافق درون‌موضوعی استفاده شده است. یافته‌ها: عوامل علّی شامل ویژگی‌ها و مهارت‌های لازم، عوامل فردی، اعتقاد و باور اجتماعی به کسب‌وکارهای خانگی و ویژگی‌های شخصیتی بودند. شرایط مداخله‌گر شامل حمایت‌های قانونی دولت، دخالت دولت و قوانین و مقررات بودند. شرایط زمینه‌ای شامل عوامل محیطی، وضعیت اقتصادی، زیرساخت‌ها، تغییرات اقتصادی و تغییرات اجتماعی بودند. راهبردها شامل توسعه ارتباطات و سرمایه‌گذاری مشترک، آمیختۀ بازاریابی، شناخت و توجه ویژه به نیازهای جامعه در محصولات خانگی، ایجاد فضای رقابتی بین کسب‌وکارهای خانگی، استفاده از تکنولوژی‌های ارتباطی و اطلاعاتی و بازاریابی دیجیتال بودند. پیامدها نیز شامل کاهش نرخ بیکاری، توسعۀ اقتصادی، بهبود اقتصاد و محیط‌زیست، ارتقای توان رقابت‌پذیری کسب‌وکارهای خانگی، تقویت اقتصاد محلی و توسعۀ پایدار بودند. نتیجه‌گیری/ دستاوردها: نتایج پژوهش نشان داد که کسب‌وکارهای خانگی می‌توانند به‌عنوان ابزاری مؤثر در کاهش بیکاری و بهبود کیفیت زندگی عمل کنند؛ بنابراین، توجه به مؤلفه‌های تأثیرگذار و سیاست‌گذاری مناسب می‌تواند به توسعۀ پایدار این زیست‌بوم کمک کند. در دنیای امروز که شرایط اقتصادی و اجتماعی به‌سرعت در حال تغییر است، کسب‌وکارهای خانگی نه‌تنها به ایجاد اشتغال کمک می‌کنند، بلکه به تقویت اقتصاد محلی و توسعۀ پایدار نیز می‌انجامند. این زیست‌بوم کارآفرینی، فضایی است که در آن هر فرد می‌تواند با استفاده از مهارت‌ها و علاقه‌مندی‌های خود، به ایجاد ارزش‌افزوده بپردازد و دنیای جدیدی از امکانات را برای خود و دیگران بهوجود آورد.

https://jer.ilam.ac.ir/article_725010_1bb3a8ab13d84cc2971b91696a364503.pdf